Trí Tuệ Xúc Cảm
Daniel Goleman
Hiểu cảm xúc đang điều khiển mình thế nào, và cách học làm chủ nó.
Cần tập trung · 468 trang · ~9 giờ đọc
Có hợp với bạn?
Hợp với ai
Bạn hay nổi nóng hoặc nén cảm xúc, muốn hiểu cơ chế phía sau, hoặc làm cha mẹ, giáo viên, quản lý và cần đọc người hơn.
Chưa hợp nếu
Bạn muốn cuốn mỏng, thực hành nhanh với bài tập cụ thể. Sách thiên về giải thích và khá dày, một số luận điểm bị giới nghiên cứu cho là phóng đại.
Nhận xét của mình
Điều đáng giá nhất theo mình là hiểu cảm xúc mạnh có thể "chiếm quyền" trước lý trí, để bạn nhận ra dấu hiệu sớm và dừng lại. Mình nghĩ cuốn này hợp nhất khi bạn hay nổi nóng hoặc nén cảm xúc và muốn hiểu cơ chế phía sau. Điều cần nói thật: sách khá dày, thiên về giải thích, và một số luận điểm bị giới nghiên cứu cho là nói quá.
Cộng đồng nói gì
Nhiều người khen phần kiến thức về não bộ và lo âu, dù sách cần tập trung và có luận điểm bị cho là phóng đại.
Được khen
- Nhiều người đọc đánh giá cao phần kiến thức về não bộ và cách xử lý lo âu, sợ hãi.
- Có người xem đây là cuốn nên đọc để rèn luyện và làm chủ cảm xúc.
Bị chê
- Sách cần tập trung mới hiểu, không phải cuốn đọc lướt.
- Bản in có nhiều lỗi chính tả, khiến vài độc giả bực mình.
- Một số nhà nghiên cứu cho rằng Goleman khẳng định quá mạnh về vai trò của trí tuệ cảm xúc so với IQ.
Nguồn tổng hợp: Tiki, Wikipedia
Ý chính
- Cảm xúc mạnh có thể "chiếm quyền" trước lý trí. Nhận ra dấu hiệu sớm giúp bạn dừng lại thay vì phản ứng bột phát.
- Trí tuệ cảm xúc gồm tự nhận biết, tự điều chỉnh, tạo động lực, đồng cảm và kỹ năng xã hội, và có thể rèn luyện.
- Đọc được cảm xúc của người khác giúp quan hệ trong gia đình và công việc bớt xung đột.
- Dạy trẻ gọi tên và xử lý cảm xúc từ nhỏ có tác dụng lâu dài.
Tóm tắt
Daniel Goleman là nhà tâm lý học và từng là nhà báo khoa học của tờ The New York Times. Cuốn Trí Tuệ Xúc Cảm ra mắt năm 1995, gây tiếng vang lớn và được dịch ra hơn bốn mươi ngôn ngữ. Luận điểm trung tâm: thành công và hạnh phúc không chỉ phụ thuộc vào chỉ số IQ, mà còn vào khả năng nhận biết, điều chỉnh cảm xúc và đồng cảm với người khác. Và đây là kỹ năng có thể học được.
Goleman mở đầu bằng cách giải thích não bộ cảm xúc: vì sao đôi khi ta nổi giận hay hoảng sợ trước khi kịp nghĩ, và khái niệm "amygdala chiếm quyền" (hạch hạnh nhân lấn át lý trí). Sau đó ông trình bày các thành phần của trí tuệ xúc cảm như tự nhận biết cảm xúc, kiềm chế bốc đồng, tạo động lực, đồng cảm và kỹ năng xã hội. Các phần sau bàn đến ứng dụng trong hôn nhân, công việc, sức khoẻ, và đặc biệt trong việc nuôi dạy, giáo dục trẻ để chúng học kỹ năng cảm xúc từ sớm.
Cuốn sách có giá trị mở đường, nhưng cũng cần đọc có chọn lọc. Giới nghiên cứu từng phê bình rằng Goleman khẳng định quá mạnh khi coi trí tuệ cảm xúc ngang tầm hoặc hơn IQ, và có người xếp mô hình của ông vào dạng tâm lý đại chúng. Người đọc Việt trên Tiki khen nội dung khoa học thần kinh và giải pháp cho lo âu, trầm cảm, nhưng nói sách cần tập trung mới hiểu, và có nhận xét về lỗi chính tả khá nhiều ở bản in Alpha Books. Đây là sách dày hơn bốn trăm trang, nên đọc dần theo phần quan tâm.
